Sessiz İstifa

Sessiz istifa, bir çalışanın işini bıraktığı anlamına gelmez. Bunun yerine daha uzun saatler çalışmaktan kaçınmak için görevlerini iş tanımlarında bulunanlarla sınırlamışlardır. İşi halletmek için en azını yapmak ve iş-yaşam dengesini iyileştirmek için net sınırlar koymuşlardır. Bu çalışanlar hala görevlerini yerine getirmektedirler fakat kariyerlerine rehberlik etmek ve üstlerine karşı öne çıkmak için 'iş hayattır' kültürünü benimsememektedirler. İş tanımlarında yazanlara sadık kalırlar ve eve gittiklerinde işi arkalarında bırakmaktadırlar ve iş dışı görev ve faaliyetler odak noktalarıdır. Sessiz istifa eden bireyler aslında işlerini gayet iyi yapmaktadırlar. Görevinin gerektirdiği tüm işleri eksiksiz ve zamanında teslim etmektedirler. Fakat bu bireylerin heves ve motivasyonları düşmektedir.

Sessiz İstifa Ne Zaman Başladı?
Sessiz istifa daha önceden de var olan bir kavramdır fakat son dönemlerde gittikçe yaygınlaşmaya başlamıştır. Sessiz istifa kavramı ilk defa 2009 yılında Texas’ta A&M Ekonomi Sempozyumunda “Yok Olmaya Başlayan Hırs”ı anlatmak için kullanılmıştır. 2021 yılında Çin’de “Tang Ping Evolution” yani “yan gelip yatma” anlamına gelen bu kavram ile sessiz istifa yeniden hareketlilik kazanmıştır. Bu hareket çok çalışma baskılarına tepki olarak ortaya çıkmıştır.

Amerika’da 2021 yılının erken dönemlerinde “We quit! The Great Resignation” denen “Büyük İstifa” hareketi vardı. Pandeminin iş hayatında yarattığı değişiklikler, ekonomik sıkıntılar, iş performansı beklentisinin artıp maaşların düşmesi, sağlık endişesi v.b. nedenlerden kaynaklı olarak kitleler işlerinden ayrılmaya başladılar. Özellikle y ve z kuşağı iş hayatından memnun olmadıkları gözlemlenmiştir . 30-40 yaş aralığındaki bireyler “Büyük İstifa” hareketinin öncüsüydü. 2022 yılının başına doğru işten ayrılan bu bireyler ve daha fazlası yeni işlere başladılar. 2022’nin ortalarında ise bir sosyal medya platformu olan TikTok’ta “Quiet Quitting” kavramını kullanarak içerikler üretmeye başladılar. Sessiz istifanın anlamı “kariyer hedeflerine odaklanarak işinde yükselmek adına çokça çabalanılan bir iş modelinden kopuşu” ifade ediyor.

Kariyer hedefleri doğrultusunda yaşam enerjisinin çoğunu kendisini iş hayatında geliştirmeye adayan insanların pandemi sonrasında yaşamında değişiklikler olduğu gözlemlenmiştir. Artık bireyler iş dışındaki sosyal ve aile hayatına, hobilerini ya da yaşamsal enerjilerini saklamaya başladılar. Fiziksel sağlıklarının yanında ruhsal sağlıklarını da daha fazla önemsemeye başladılar.

Peki Pandemi Bunu Nasıl Yaptı?
Neredeyse tüm dünyada bir yıldan uzun süren kapanma dönemlerinde iş ve özel hayat değişimleri yaşandığı görülmüştür. Günün büyük bir çoğunluğunun geçirildiği iş hayatı insanları büyük bir döngünün içerisinde kalmalarına neden olmuştu. Sabahtan akşama kadar çalışılan, iş çıkışı aile ile benzer aktivitelerin yapıldığı, hafta sonları benzer yerlerde gezen bir yaşam tarzında yıllarını geçiren insanların pandemide bunları yapamadığı görülmüştü. Pandemi döneminde birçok ailenin yaşam düzeni değişmiş olabilir. Birbirini daha dar bir alanda sık gören bireyler arasında; unutulmuş yaraların, bilinçdışına atılmış sorunların ortaya çıkmaya başladığına şahit olduk. İş hayatı ve sosyal hayatı elinden alınan bireyler biriken fizyolojik ve psikolojik enerjilerini kanalize edecek alanlar bulamadılar.

Bazı insanlar öfkesini, sıkılganlığını, mutsuzluğunu birbirinden çıkarmış olabilirler. Bazı insanlar ise yeni iletişim alanları bularak bağını güçlendirmiş olabilirler. Bu dönemde elde edilen verilen ışığında boşanmaların fazla yaygınlaştığı görülmektedir. Yine aynı şekilde insanlar kendilerini daha fazla anlatma ihtiyacı hissederek profesyonel destek almaya daha fazla meylettiler. İş hayatı devam edenler evden çalışırken maaşlarındaki azalma, işverenin daha fazla performans beklentisi, bazı haklarının ellerinden alınması gibi nedenler de kişilerin kendi iş hayatını sorgulamaya itmiştir. İş hayatındaki olağan uğraş ise psikolojik tatmin, sosyal ortam ve yıllardır belirlenmiş rutinin eksikliği, kişilerin hayatı ve anlamını sorgulamaya itmiş olabilir. Bazı konularda farkındalıklar oluştuğu görülmüştür. Kariyer hedefleri uğruna yıllarını iş hayatına veren kişiler emeklerinin karşılığını yeterince alamadıklarını fark ettiler.  Yani kısacası iş hayatında olmayan adaletin daha çok göze batmaya başladığı gözlemlenmiştir. Bunun yanında alım gücünün düşmesi yani kariyer hedefleri için verilen çabanın karşılığının gittikçe azalması bu kişileri bu hayallerden uzaklaştırmaya başladığı görülmektedir. Kendi işinde çalışabilen bireyler istifa ederek kendi iş modeline geçiş yaptı. Bunu yapamayanlar ise “sessiz istifa” modeline geçmiş olabilirler.

Sessiz İstifa Nedir?
Sessiz istifa, bir çalışanın işini bıraktığı anlamına gelmez. Bunun yerine daha uzun saatler çalışmaktan kaçınmak için görevlerini iş tanımlarında bulunanlarla sınırlamışlardır. İşi halletmek için en azını yapmak ve iş-yaşam dengesini iyileştirmek için net sınırlar koymuşlardır. Bu çalışanlar hala görevlerini yerine getirmektedirler fakat kariyerlerine rehberlik etmek ve üstlerine karşı öne çıkmak için 'iş hayattır' kültürünü benimsememektedirler. İş tanımlarında yazanlara sadık kalırlar ve eve gittiklerinde işi arkalarında bırakmaktadırlar ve iş dışı görev ve faaliyetler odak noktalarıdır. Sessiz istifa eden bireyler aslında işlerini gayet iyi yapmaktadırlar. Görevinin gerektirdiği tüm işleri eksiksiz ve zamanında teslim etmektedirler. Fakat bu bireylerin heves ve motivasyonları düşmektedir.

Yani, bireylerin çok çalışarak az maaş aldıkları firmalarda kendilerinden ödün vermemeye başladıkları gözlemlenmektedir. Kendi üzerine düşen görevi minimum bir düzeyde gerçekleştiriyorlar, kovulmayacak düzeyde işlerini yapmaktadırlar. Yani yaratıcılıklarını, işi geliştirme potansiyelini işlerine yansıtmamaktadırlar. Firmadaki birçok çalışan sessiz istifa ediyor olabilir. Bunun da firmanın verimliliğe ve karlılığına etki ettiği gözlenmektedir.

Sessiz istifa, bir çalışanın konumundan memnun olmadığının veya tükenmişlik yaşadığının bir işareti olabilir. Sessiz istifa, stresi hafifletmeye yardımcı olmak için çalışanın tükenmişlikle uğraşmasının bir yoludur. Çalışanlar tükenmişliğe varabilen ağır çalışma temposuna girmemektedir. Aile ve sosyal hayatlarına daha fazla enerji harcamaktadırlar. Psikolojik sağlıklarına daha fazla özen göstermektedirler. Sessiz istifa çalışanın pozisyonunu değiştirmeye hazır oldukları veya şu anda başka bir iş arıyor olabilecekleri anlamına da gelebilir.

Sessiz istifa sürecinde çalışanlar kariyerlerini, maaşlarını ve işte kendilerine nasıl davranıldığını düşünmeye başladılar. Pew Araştırma Merkezi anketine göre, Amerikalıların 2021'de işlerini bırakmalarının en önemli nedenleri, ilerleme fırsatlarının olmaması, düşük ücret ve saygısızlıktır.

Sessiz İstifa Belirtileri
Sessiz istifanın belirtileri, çalışanın işten geri çekilmek isteme nedenlerine bağlı olarak çeşitli biçimlerde olabilir.

Sessiz istifanın bazı belirtileri şunlardır: Toplantılara katılmamak; Geç gelmek veya erken ayrılmak; Verimlilikte azalma; Ekip projelerine daha az katkı; Planlama veya toplantılara katılmamak ve tutku veya coşku eksikliği.

Sağlıksız psikolojik durumların çoğunda psikolojik destek almak faydalı olacaktır. Sessiz istifa sürecindekiler için profesyonel bir destek alınması önerilmektedir.

Psk. Elif Nur YILMAZ

X
Bireysel Danışmanlık Hizmetleri için
Tıklayınız
Kurumsal Danışmanlık Hizmetleri için
Tıklayınız